კახეთის დედოფალი, წმინდა მოწამე
დაახ. 1560–1624

ქეთევანი ბაგრატიონთა მუხრანული შტოდან იყო, მუხრანის ბატონის, აშოთან I-ის ასული. იგი ცოლად გაჰყვა უფლისწულ დავითს, რომელიც 1601 წელს კახეთის მეფე გახდა, მაგრამ ერთ წელიწადში ქმარი გარდაიცვალა და ქეთევანმა თავი ეკლესიების მშენებლობასა და ქველმოქმედებას მიუძღვნა. 1605 წელს დავითის ძმამ, კონსტანტინე I-მა, ირანის მხარდაჭერით საკუთარი მამა მოკლა და ტახტი მიიტაცა.
ქეთევანმა დიდებულები აამხედრა, კონსტანტინეს მომხრეები დაამარცხა და კახეთს თავისი მცირეწლოვანი ძის, თეიმურაზ I-ის რეგენტად 1614 წლამდე მართავდა. იმავე წელს იგი შაჰ-აბას I-თან შვილის ელჩად გაემგზავრა, რათა კახეთისთვის სპარსელთა შემოსევა აეცილებინა, და, ფაქტობრივად, თავი საპატიო მძევლად გასწირა. იგი წლების განმავლობაში შირაზში ჰყავდათ დატყვევებული.
თეიმურაზის ურჩობით განრისხებულმა შაჰმა მოსთხოვა, ქრისტიანობაზე აეღო ხელი. ქეთევანმა უარი თქვა და 1624 წელს გავარვარებული მარწუხებით აწამეს სიკვდილამდე. სიკვდილით დასჯას თვითმხილველმა ავგუსტინელმა მისიონერებმა წმინდა ნაწილების ნაწილი ფარულად საქართველოში ჩამოიტანეს, სადაც ისინი ალავერდში დაკრძალეს, დანარჩენი კი, მათივე სიტყვით, გოაში, წმინდა ავგუსტინეს ეკლესიაში აღმოჩნდა. 2004 წელს იქ პორტუგალიურ აღწერილობებთან შესაბამისი სამლოცველო იპოვეს. ძემ, თეიმურაზმა, 1625 წელს დაწერა პოემა „წიგნი და წამება ქეთევან დედოფლისა“, გერმანელმა პოეტმა ანდრეას გრიფიუსმა კი მას ტრაგედია „ეკატერინე საქართველოელი“ მიუძღვნა. ქართული ეკლესია მას წმინდა მოწამედ სცემს თაყვანს.